Ներքին էներգիա (թարգմանություն)

Մենք գիտենք, որ յուրաքանչյուր մարմին կազմված է փոքրագույն մարսնիկներից: Գազի մոլեկուլները գտնվում են իրարից մեծ հեռավորության վրա: Հեղուկն նյւոթերի մոլեկուլները գտնվում են ավելի փեքր հեռավորության վրա, իսկ պինդ մարմիններում մոլեկուլները ավելի սեղմված են իրար: Այսպիսով գազային նյութերում մոլեկուլները իրարից հեռու են, հեղուկներում համեմատաբար ավելի մոտ, իսկ պինդ մարմիններում սեղմված: Մոլեկուլները մշտապես շարժման մեջ են, դրանից էլ հետևում է, որ օժտված Վ արագությամբ:

Այժմ դիտարկենք դիֆուզիան ջրում: Եթե մենք եռացնենք ջուրը կամ բարձրացնենք դրա ջերմաստիճանը, ապա դիֆուզիան ավելի արագ կընթանա: ջերմաստիճանը բարձրացնելով բարձրացնում ենք մոլեկուլների արագությունը և դրա կինետիկ էներգիան հավասար կլինի մոլեկուլի զանգվածը բազմապատկած արագության քառակուսիով բաժանած երկուսի: Այսպիսով կմեծանա նաև կինետիկ էներգիան: Եվ քանի որ մոլեկուլի արագությունը կախված է մարմնի ջերմաստիճանից, մոլեկուլների շարժումն անվանել են ջերմային շարժում:

Այժմ եկեք դիտարկենք մեկ մոլեկուլը: Մոլեկուլները մշտապես շարժման մեջ, ապա դրանից հետևում է, որ կինետիկ էներգիա ունեն: Եվ քանի որ մոլեկուլների միջև գոյություն ունի ձգողության և վանման ուժեր, ապա դրանք օժտված են նաև պոտենցիալ էներգիայով: Այժմ եկեք գումարենք այդ երկու էներգիաները և կստանանք մեկ մոլեկուլի ամբողջական էներգիան:

Հիմա մեր մարմինը կազմված է Ն քանակությամբ մոլեկուլներից: Եկեք այս հավասարության երկու կողմերը բազմապատկենք Ն ով: Մարմնի բոլոր մոլեկուլների ողջ էներգիան անվանում են ներքին էներգիա: Եթե բացենք փակագծերը կստանանք Ն անգամ կինետիկ էներգիա գումարած Ն անգամ պոտենցիալ էներգիա կստացվի ներքին էներգիա:

Այժմ եկեք բարձրացնենք մարմնի ջերմաստիճանը` այն տաքացնելով: Որքան բարձր է ջերմաստիճանը, այնքան մեծանում է մոլեկուլների արագությունԸ: Այդպիսով մեծանում է կինետիկ էներգիան, որից էլ հետևում է ներքին էներգիայի մեծացումը:

Հիմա եկեք հիշենք թե որն է էներգիան: Էներգիան մարմնի աշխատանք կատարելու ունակությունն է: Ներքին էներգիա կանվանենք մոլեկուլի ողջ կինետիկ էներգիայի և մոլեկուլի ողջ պոտենցիալ էներգիայի գումարը:

Մարմնի ներքին էներգիան կարելի է փոփոխել մի քանի ձևով:

  1. Աշխատանք կատարելով:

Վերցնենք սովորական բաժակ և փափուկ սրբիչ: Եթե մենք ուժգին սկսենք բաժակը փափուկ սրբիչով շփել, ապա որոշ ժամանակ անց կզգանք, որ բաժակը տաքացել է: Այսպես մենք փոխելով բաժակի ջերմությունը, փոխեցինք նաև ներքին էներգիան:

2. Երկրորդ տեսակը ջերմահաղորդումն է: Ջերմահաղորդումը, երբ մենք տաքություն ենք հաղորդում որևէ ձևով: Այն էլ իր հերթին բաժանվում է ջերմահաղորդականություն: Ջերմահաղորդականությունը, երբ ներքին էներգիան մի մարմնից մյուս մարմին է հաղորդվում նրանց անմիջական շփումից կամ մարմնի մի մասից` մյուսը: Մյուս միջոցը կոնվեկիցան է: Կոնվեկցիան էներգիայի հաղորդում է գազում կամ հեղուկ նյութում: Վերցնենք բաժակ և դնենք տաք գազօջախի վրա: Կրակը կտաքացնի օդը, այն կբարձրանա վերև, կտաքացնի բաժակը և բաժակի ներքին էներգիան կրկին կփոխվի: Եվ վերջին միջոցը ճառագայթումն է: Եթե բաժակը տեղադրենք արևի ճառագայթների տակ, ապա ժամանակի ընթացքում բաժակը կտաքանա, դրանից էլ կհետևի, որ ներքին էներգիան փոխվեց:

Տեսակարար ջերմունակություն:Ջերմային հաշվեկշռի հավասարումը

Թեման.Տեսակարար ջերմունակություն:Ջերմային հաշվեկշռի հավասարումը

Դասարանում քննարկվող հարցեր.

1.Ինչ է ջերմաքանակը:

Այն էներգիան, որը մարմինը ստանում կամ տալիս է ջերմափոխանակության ժամանակ, կոչվում է ջերմաքանակ:

2.ինչ միավորներով է արտահայտվում ջերմաքանակը միավորների ՄՀ-ում:

Ջ

3.Որ դեպքում է ավելի շատ ջերմաքանակ պահանջվում ՝նույն զանգվածի գոլ, թե եռման ժամանակ:

Եռման ժամանակ

4.Մարմնի ստացած ջերմաքանակը կախված է արդյոք մարմնի նյութի տեսակից

Այո

5.Մարմինների որ հատկությունն է բնութագրում ջերմունակությունը:

6.Որ ֆիզիկական մեծությունն են անվանում ( նյութի) տեսակարար ջերմունակություն:  

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը ցույց է տալիս, թե որքան ջերմաքանակ է անհրաժեշտ նյութի 1 կգ-ը 1°-ով տաքացնելու համար, կոչվում է այդ նյութի տեսակարար ջերմունակություն:

7.Ինչ է ցույց տալիս տեսակարար ջերմունակությունը:

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը ցույց է տալիս, թե որքան ջերմաքանակ է անհրաժեշտ նյութի 1 կգ-ը 1°-ով տաքացնելու համար, կոչվում է այդ նյութի տեսակարար ջերմունակություն:

8.Ինչ միավորով է չափվում տեսակարար ջերմունակությունը:

9.Գրել տեսակարար ջերմունակությունը սահմանող բանաձևը:

Ջերմունակությունը նշանակվում է լատինական c տառով և ՄՀ-ում չափվում է Ջ/(կգ*C°)

Է. Ղազարյանի դասագրքից էջ135-ից մինչև էջ143

Գ.Մխիթարյանի <<Գիտելիքների ստուգման առաջադրանքներ մաս II  >>-ից էջ9ից

Ներքին էներգիա:Ջերմահաղորդականություն:Կոնվեկցիա:Ճառագայթային ջերմափոխանակում:Տեսակարար ջերմունակություն:

Ներքին էներգիա:Ջերմահաղորդականություն:Կոնվեկցիա:Ճառագայթային ջերմափոխանակում:Տեսակարար ջերմունակություն:

Դասարանում քննարկվող հարցեր.

Ինչ է ներքին էներգիան,որոնք են փոփոխման եղանակները:

Մարմինը կազմող մասնիկների ջերմային շարժման կինետիկ և միմյանց հետ փոխազդեցության պոտենցիալ էներգիաների գումարը կոչվում է ներքին էներգիա: Այն փոփոխում են աշխատանք կատարելով կամ ջերմափոխանակությամբ:

Շարունակել կարդալ

Վերաբերության խնդիր

Թերակդզու բնակիչները միպատմություն են պատմում անծանոթ ծերունու մասին:

Այդ օրը բոլորը վիճում էին հեղափոխության շուրջ:

Պապը անընդհատ հարցնում էր զինվորթոռից:

Վերաբերության խնդիրը այն առարկան կամ անձն է, որի շուրջ կամ վերաբերմամբ կատարվում է գործողությունը:

 

Գտի՛ր վերաբերության խնդիրները:

 Նրա շուրջը զանազան պատմություններ էին պտտվում:
 Քո վերաբերյալ իմ ձեռքի տակ եղած նյութերն արդեն իսկ բավարար են ձերբակալելու համար:
 Արիության, փառքի ու սխրանքի մասին

Ես մոռանում էի այս դառնագին հողում:

 Ուսուցչիս նկատմամբ իմ հոգածությունը տարիների ընթացքում չխամրեց:
 Ծննդյան օրվա առթիվ ստացած շնորհավորանքները չէին մեղմացնում սրտի վիշտը:

 

Կետերի փոխարեն լրացրու վերաբերության խնդիրներ:

 Դու քո մասին Ուրիշներից կարծիքներ ես հավաքում:
 Երբեմն ինձ հարցնում էր գրքերից, ստեղծագործություններից, հեղինակներից:
 Այդ թեմայի վերաբերյալ լուրջ քննարկումներ սկսվեցին:
 Քթի տակ ինքն իրեն խոսում էր նրա մասին:
 Այդ արարածից ոչ մի տեղեկություն չունեին:

Միասնության անուղղակի խնդիր

 

Ամբողջ օրը բակում ընկերոջս հետհեծանիվ քշեցի:

Ընտանյոք հանդերձ (կամ՝ ընտանիքով) եկել էին խնջույքի:

Միասնության խնդիրը ցույց է տալիս այն առարկան կամ անձին, որի հետ միասին է արվում գործողությունը:

 

Կետերի փոխարեն գրիր միասնության խնդիր (երեք ձևն էլ օգտագործիր):

 Նուբարն ամեն առավոտ ընկերոջ հետ բարձրանում էր սարը:
  մասնակցեցինք նրա մեծարման երեկոյին:
 Վարդգեսը ժամանակ չուներ անդամների հետ այդ հարցը քննարկելու:
 Նա միշտ որսի էր գնում աննայի և Էլիզի հետ :
 Մինչև ուշ երեկո ընտանյոք հանդերձ աշխատեցին դաշտում:

Գրի՚ր տրված նախադասություններիանդամների շարահյուսականպաշտոնները

.Մեր միակ պաշտպանը Մարիամ տատնէր:

Պաշտպանըենթակա, տատն էրստորոգյալ, Մարիամորոշիչ, միակորոշիչ, մերորոշիչ։
.Մենք՝ այսօրվա հասուն տղամարդիկս, ոտնատակ էինք անում յուղիբանջարանոցները:

Մենքենթակա,
. Ես գրում եմ գրիչով, իսկ Արմենը՝մատիտով:

 

 

Հանգման խնդիր

 

Զբոսաշրջիկները մոտեցան եկեղեցուն  ինչի՞ն:

Երեխան հավատում էր մոր

 

խոսքին  ինչի՞ն:

Ծեր կինն աղոթում էր Աստծուն  ու՞մ:

Փողոցով քայլելիս ժպտում էր բոլորին  ու՞մ:

 

Հանգման խնդիրը լրացնում է չեզոքբայերին (որոնք վ մասնիկը չեն կարողստանալ), պատասխանում է ու՞մ ևինչի՞ն հարցերին: 
Այն առարկան, որին տրվում կամ որինհանգում է մի բան, կոչվում է հանգմանխնդիր:

Հանգման խնդիր են պահանջումհասնել, հանգել, մոտենալ, հավասարվել, մերձենալ, նվիրել, տալ, վճարել, նետել, դիպչել, բախվել, վաճառել, մատակարարել և այլբառեր:

 

Հարցերի փոխարեն գրել հանգմանխնդիրներ:

 Լավան մոտենում էր (ինչի՞ն)
 Ունկնդիր եղա հողմի խենթ (ինչի՞ն):
 Անսպասելի ես հանդիպեցի (ո՞ւմ):
 Քայլ առ քայլ առաջ գնալով` հասան(ինչի՞ն):

 

Գտնել հանգման խնդիրները:

 Գնդապետի դեմքի ժպիտն արագ անցավ գերիներին:
 Այդ խոսքերը խեղճ աշակերտին գցեցին ավելի մեծ շփոթության մեջ:
 Հուզմունքից շփոթված Նահապետն առաջին անգամ չհավատաց իր ականջներին:
 Նրանք արդեն հասել էին իրենց երազանքին:
 Մեր հարևանը խուսափում էր բարևել մարդկանց:

 

Միջոցի խնդիր

Վարդանը քարերով (ինչո՞վ) ամրացրելէր իր նկուղը:

Ծանոթների միջոցով (ումո՞վ) նատեղավորվեց աշխատանքի:

Այն առարկան, ինչով կամ ինչի միջոցովկատարվում է գործողությունը, կոչվում էմիջոցի խնդիր:

 

Հարցերը փոխարինիր միջոցի խնդիրներով:

 Ժայռի գագաթը միայն (ինչո՞վ) կարելի է բարձրանալ:
 Փոքրիկ տունը գյուղում (ինչո՞վ) էր առանձնանում:
 Նա իր սև գործն անում էր (ու՞մ միջոցով):
 Աղջկա մազերը կապված էին (ինչո՞վ):
 Այդ օրերին քաղաքն ապրում էր (ումո՞վ):
 Հարցերին պատասխանող պարոնը (ու՞մ միջոցով) մոտեցավ մեքենային:

 

Ընդգծիր միջոցի խնդիրները:

 Ջեքը նկարահանող խցիկով կաշկանդում էր ներկաներին:
 Նավաստին նրանց խուճապին հետևում էր ներողամիտ ժպիտով:
 Նավը սուրի նման հսկա քթամասով ճեղքում էր ջուրը:
 Ընկերոջ միջոցով լուրը հասցրեց գյուղացիներին:
 Սպիտակ ձին թռչում էր, ոտքերով դոփում գետինը:
 Ծերունին հաճախ էր իր թոռնիկԿարոյով հպարտանում:

 

Անջատման խնդիր

 

Արսենը քեզնից (ումի՞ց) երբեք չի կարող բաժանվել:

Մարդիկ սարսափահար փախչում էին այդ կեղծիքից (ինչի՞ց):

Այն առարկան, որից ծագում է, սկսում է կամ անջատվում, բաժանվում է գործողությունը, կոչվում է անջատման խնդիր:

 

Հարցերի փոխարեն գրիր անջատման խնդիրներ:

 Նա վաղուց էր ձանձրացել (ումի՞ց):
 Նա թաքցրեց իր անհանգստությունը (ումի՞ց):
 Ես ոչ մի կերպ չեմ կարողանում (ինչի՞ց) ազատվել:
 Նա մեզ չզրկեց (ինչի՞ց):
 Աշխարհն էս է, ի՞նչ ես ուզում (ինչի՞ց), (ումի՞ց):

Ընդգծիր անջատման խնդիրները:

 Ինձ հանդիպած մարդկանցից իմացա, որ գյուղը դեռ շատ հեռու է:
 Հայրը խորշում էր զավակների վարած ցոփ ու աննպատակ կյանքից:
 Հոգնեցի գրքերից անհամար,

Աշխարհից այս խավար ինձ տարեք

Փրկեցեք մտքերից այս անծայր,

Փրկեցեք խոսքերից այս խելոք

 Բախտը ինձնից թռավ գնաց վերջալույսի շողերի պես:
 Երկրաբանները քարտեզը նշված վայրից տեղափոխել էին:

 

Խնդիրներ

Հանգման խնդիր

Զբոսաշրջիկները մոտեցան եկեղեցունինչի՞ն:

Երեխան հավատում էր մոր խոսքինինչի՞ն:

Ծեր կինն աղոթում էր Աստծունու՞մ:

Փողոցով քայլելիս ժպտում էր բոլորինու՞մ:

Հանգման խնդիրը լրացնում է չեզոք բայերին (որոնք վ մասնիկը չեն կարող ստանալ), պատասխանում է ու՞մ և ինչի՞ն հարցերին:
Այն առարկան, որին տրվում կամ որին հանգում է մի բան, կոչվում է հանգման խնդիր:

Հանգման խնդիր են պահանջում հասնել, հանգել, մոտենալ, հավասարվել, մերձենալ, նվիրել, տալ, վճարել, նետել, դիպչել, բախվել, վաճառել, մատակարարել և այլբառեր:

Հարցերի փոխարեն գրել հանգման խնդիրներ:

Լավան մոտենում էր (ինչի՞ն) տանը։
Ունկնդիր եղա հողմի խենթ (ինչի՞ն) օվկիանոսին։
Անսպասելի ես հանդիպեցի (ո՞ւմ) Էլիզին։
Քայլ առ քայլ առաջ գնալով` հասան (ինչի՞ն) Գյումրի։

Գտնել հանգման խնդիրները:

Գնդապետի դեմքի ժպիտն արագ անցավ գերիներին:
Այդ խոսքերը խեղճ աշակերտին գցեցին ավելի մեծ շփոթության մեջ:
Հուզմունքից շփոթված Նահապետն առաջին անգամ չհավատաց իր ականջներին:
Նրանք արդեն հասել էին իրենց երազանքին:
Մեր հարևանը խուսափում էր բարևել մարդկանց:

Միջոցի խնդիր

Վարդանը քարերով (ինչո՞վ) ամրացրել էր իր նկուղը:

Ծանոթների միջոցով (ումո՞վ) նա տեղավորվեցաշխատանքի:

Այն առարկան, ինչով կամ ինչի միջոցով կատարվում էգործողությունը, կոչվում է միջոցի խնդիր:

Հարցերը փոխարինիր միջոցի խնդիրներով:

Ժայռի գագաթը միայն (ինչո՞վ) ոտքով կարելի է բարձրանալ:
Փոքրիկ տունը գյուղում (ինչո՞վ) ցանկապատով էր առանձնանում:
Նա իր սև գործն անում էր (ու՞մ) ծպտյալի միջոցով):
Աղջկա մազերը կապված էին (ինչո՞վ) ռեզինով:
Այդ օրերին քաղաքն ապրում էր (ումո՞վ) ծիծաղով:
Հարցերին պատասխանող պարոնը (ու՞մ միջոցով) ծանոթների միջոցով։ մոտեցավ մեքենային:

 

Ընդգծիր միջոցի խնդիրները:

Ջեքը նկարահանող խցիկով կաշկանդում էր ներկաներին:
Նավաստին նրանց խուճապին հետևում էր ներողամիտ ժպիտով:
Նավը սուրի նման հսկա քթամասով ճեղքում էր ջուրը:
Ընկերոջ միջոցով լուրը հասցրեց գյուղացիներին:
Սպիտակ ձին թռչում էր, ոտքերով դոփում գետինը:
Ծերունին հաճախ էր իր թոռնիկ Կարոյով հպարտանում:

 

Անջատման խնդիր

Արսենը քեզնից (ումի՞ց) երբեք չի կարող բաժանվել:

Մարդիկ սարսափահար փախչում էին այդ կեղծիքից(ինչի՞ց):

Այն առարկան, որից ծագում է, սկսում է կամ անջատվում, բաժանվում է գործողությունը, կոչվում է անջատման խնդիր:

Հարցերի փոխարեն գրիր անջատման խնդիրներ:

Նա վաղուց էր ձանձրացել (ումի՞ց) ուսուցչից:
Նա թաքցրեց իր անհանգստությունը (ումի՞ց) հեղինակից։
Ես ոչ մի կերպ չեմ կարողանում (ինչի՞ց) դասերից ազատվել:
Նա մեզ չզրկեց (ինչի՞ց) երջանկությունից։
Աշխարհն էս է, ի՞նչ ես ուզում (ինչի՞ց) աշխարհից, (ումի՞ց) մարդուց:

Ընդգծիր անջատման խնդիրները:

Ինձ հանդիպած մարդկանցից իմացա, որ գյուղը դեռ շատ հեռու է:
Հայրը խորշում էր զավակների վարած ցոփ ու աննպատակ կյանքից:
Հոգնեցի գրքերից անհամար,

Աշխարհից այս խավար ինձ տարեք…

Փրկեցեք մտքերից այս անծայր,

Փրկեցեք խոսքերից այս խելոք…

Բախտը ինձնից թռավ գնաց վերջալույսի շողերի պես:
Երկրաբանները քարտեզը նշված վայրից տեղափոխել էին: